Podstawy suplementacji koni

Podstawy suplementacji koni

Posiadanie konia wiąże się z koniecznością zapewnienia mu odpowiednich warunków do życia, rozwoju i prawidłowego funkcjonowania. Tym bardziej, jeśli stawia się mu wyższe wymagania – np. uczestnictwo w zawodach. Każdy hodowca koni zobowiązany jest m.in. do zadbania o kwestię optymalnego wyżywienia, co wymaga podsiadania wiedzy w tym temacie. Co więcej, potrzeby tych zwierząt cały czas ulegają zmianom na przestrzeni czasu i okoliczności, dlatego koniecznością staje się modyfikowanie diety. Za jej podstawę uznaje się paszę, która okazuje się być wystarczająca wyłącznie pod warunkiem, że będzie dobrze zbilansowana, a koń niepoddawany dużemu wysiłkowi. W przeciwnym razie nieodzowne będzie sięgnięcie po konkretne dodatki paszowe. Suplementacja potrzebna jest także w przypadku koni związanych ze sportem, w okresie krycia i ciąży. Bardzo istotne staje się wtedy to, aby wybierać wyłącznie wysokiej jakości suplementy, dostosowane do potrzeb i kondycji zwierzęcia.

Czy suplementacja koni jest koniecznością?

Suplementy stosowane są zarówno wśród ludzi, jak i zwierząt, w tym koni. Są to zwierzęta ruchliwe, o dużym zapotrzebowaniu energetycznym. Podobnie jak w przypadku człowieka, tak i u koni nie zawsze możliwe jest dostarczenie do organizmu wszystkich składników odżywczych niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania. Hodowcy zwykle dokładają wszelkich starań do tego, aby zapewnić im jak najlepsze warunku do życia, ale na zdrowie i kondycję wpływa wiele czynników. Nawet w przypadku dobrej jakości pożywienia nie ma pewności co do tego, czy rzeczywiście organizm danego konia będzie w stanie pozyskać z niego wszystko czego potrzebuje i dobrze to przyswoić. Suplementacja jest czymś bardzo powszechnym wśród tych zwierząt – służy profilaktycznie i wspomagająco. Po suplementy sięga się w celu wzbogacenia diety o konkretne elementy, aby była ona odpowiednio zbilansowana, uzupełnia się ewentualne braki wynikające z popełnianych przez hodowcę błędów żywieniowych. Stosowane są konkretne preparaty do uzupełnienia niedoborów witamin, mikro- i makroelementów. Okazują się nieocenione w przypadku zaburzeń funkcjonowania organizmu, wspomagają procesy leczenia, łagodzą objawy chorobowe. W sprzedaży nie brakuje suplementów o działaniu m.in. redukującym dolegliwości bólowe i stany zapalne.

Suplementacja koni jest jak najbardziej wskazana, ale powinny być ku temu konkretne powody. Musi być ona dobrze zaplanowana, dopasowana do indywidualnych potrzeb i stanu zdrowia zwierzęcia, cały czas kontrolowana i modyfikowana. Wszystko to powinno odbywać się pod okiem specjalisty i trwać tylko przez określony czas. Nadmierna czy nieprawidłowa suplementacja przynosi zwykle efekt odwrotny od zamierzonego, może nawet dojść do zatrucia. Nadmiar niektórych zawiązków w organizmie z czasem zacznie mieć szkodliwe działanie. Rzadko kiedy zdarza się tak, aby koń musiał przyjmować określony suplement przez wiele lat czy przez całe życie. Wyjątkiem są przypadki, w których zwierzę z jakiś powodów nie wytwarza samoczynnie pewnych substancji, na co oczywiście muszą jasno wskazywać wyniki przeprowadzonych badań. O długotrwałej suplementacji decyduje zawsze lekarz weterynarii. Nawet naturalne, uznawane za bezpieczne suplementy, nie mogą być stosowane bez ograniczeń przez dłuższy okres czasu. Suplementacja zawsze powinna zostać skonsultowana z weterynarzem zajmującym się zwierzęciem. Przed jej wdrożeniem konieczne będzie wykonanie podstawowych badań takich jak morfologa i profile narządowe. Na podstawie otrzymanych wyników można zadecydować o wskazaniach do suplementowania konkretnymi substancjami.

Dobór odpowiednich suplementów to podstawa

Produkcja suplementów nie podlega tak dużym restrykcjom i wymogom jak w przypadku wyrobów medycznych, dlatego przy ich wyborze należy zachować dużą ostrożność i zaopatrywać się w produkty pochodzące wyłącznie ze sprawdzonego źródła, o jak najwyższej jakości. W przeciwnym razie można nieświadomie wyrządzić zwierzęciu mniejszą lub większą krzywdę, łącznie z trudnymi lub niemożliwymi do odwrócenia konsekwencjami. Reklamowane produkty wcale nie muszą działać, nawet jeśli są drogie. Kluczowe będzie to, co znajduje się w składzie, w jakich dawkach i jakiej jest jakości. Sztuczne wypełniacze, konserwanty, barwniki i szereg innych chemicznych substancji – to nie może znajdować się w jakimkolwiek suplemencie, a niestety w praktyce bywa z tym różnie. Niestety można trafić na suplementy skażone metalami ciężkimi i chemicznymi środkami ochrony roślin. Najlepszym wyborem będzie wobec tego kupowanie ich od renomowanych producentów, z polecenia sprawdzonego lekarza weterynarii.

Na jakie suplementy się zdecydować?

Za pomocą konkretnych suplementów możliwe staje się poprawienie zarówno zdrowia, jak i samopoczucia konia. Na skutek niedoborów pewnych związków w wyniku źle zbilansowanej diety zaczną pojawiać się niepokojące objawy typu ospałość, nadpobudliwość czy brak energii. Nierzadko do uzyskania wyraźnej poprawy wystarczy dobrze dobrana suplementacja. Za jej pomocą możliwe staje się poprawienie ogólnego komfortu ruchu, jakości chodu, pracy stawów oraz zredukowanie bólu i dyskomfortu. Suplementy na stawy dla koni są bardzo popularne ze względu na to, że te części ciała są mocno eksploatowane, narażane na duże obciążenia i urazy – ma to miejsce szczególnie w przypadku koni związanych ze sportem. Przykładem takich suplementów będą MSM, kolagen hydrolizowany, glukozamina, cetyl myristoleate czy siarczan chondroityny.

Kolejną kategorią są suplementy dla koni wspomagające budowę tkanki mięśniowej. Za ich pomocą możliwe jest odnotowanie przyrostu włókien mięśniowych i jednocześnie zapewnienie im należytej ochrony. Tego typu produkty zalecane są koniom sportowym i tym mającym stwierdzone problemy z tkanką mięśniową o podłożu zapalnym lub zwyrodnieniowym. Stosowane są m.in. DMG, keratyna, fosfokeratyna czy gamma-oryzanol, l-karnityna. Pomocne w diecie zwierzęcia mogą okazać się elektrolity, które należy uzupełniać szczególnie po intensywnym wysiłku, gdy koń się mocni spoci. Sięga się po nie w celu utrzymania optymalnej gospodarki wodno-elektrolitowej. Koniom podaje się też suplementy zawierające przeciwutleniacze, czyli substancje o działaniu antyoksydacyjnym, chroniącym przed destruktywnym działaniem wolnych rodników – są one wynikiem stresu oksydacyjnego. Najpopularniejsze przeciwutleniacze to witamina E, selen i gamma-oryzanol. Suplementacja koni obejmuje również dodatki ziołowe, które dobiera się do wieku i kondycji zwierzęcia. Służą one przede wszystkim do usprawnienia przemiany materii, poprawienia trawienia. Sięga się po nie także w celu poprawy apetytu, gdyż polepszają wrażenia zapachowe i smakowe.

Za pomocą odpowiedniej suplementacji możliwe jest wzmocnienie odporności konia. Sięga się po nią przede wszystkim w okresie jesienno-zimowym oraz wiosennym, kiedy zwierzęta spędzają coraz mniej czasu na pastwiskach, przez co nie mają dostępu do urozmaiconych traw będących źródłem składników odżywczych, witamin i minerałów. Suplementy sprzyjają utrzymaniu zwierzęcia w pełni zdrowia fizyczno-psychicznego. Zmiany pór roku wymagają przystosowania się konia do nowych warunków, co z kolei wiąże się ze zwiększonym zapotrzebowaniem na makro- i mikroelementy. Warto wobec tego wspomóc zwierzę i wdrożyć odpowiednią suplementację, aby wzmocnić jego organizm i zmniejszyć ryzyko infekcji. Stosowane są nie tylko preparaty witaminowe, ale też ziołowe, w tym czosnek. Pomocna okazuje się być również probiotykoterapia, aby zapewnić jelitom optymalna ochronę. Flora bakteryjna ma ogromny wpływ na odporność organizmu, zabezpiecza przed drobnoustrojami w postaci patogennych bakterii i wirusów. Koniecznością staje się także regularne odrobaczanie konia, gdyż pasożyty osłabiają system immunologiczny, zubażają organizm zwierzęcia o składniki odżywcze, odbierają mu energię, doprowadzają do niedobor żywnościowych i rozwoju przeróżnych dolegliwości zdrowotnych.

Rola witamin i minerałów na organizm koni

W suplementach dla koni znaleźć można szereg witamin i minerałów, które są konieczne do prawidłowego funkcjonowania. Bardzo istotną rolę odgrywają witaminy grupy B, których niedobory objawiają się brakiem energii, zaburzeniami łaknienia i nerwowymi, zmianami skórnymi. Duże znaczenie w żywieniu koni mają witaminy rozpuszczalne w tłuszczach, czyli A, D i E, których organizm konia nie jest w stanie samodzielnie wyprodukować, wobec czego muszą być one dostarczane z zewnątrz. Potrzebna jest witamina C, chroniąca przed wolnymi rodnikami, uczestnicząca w syntezie włókien kolagenowych, elastynowych i kwasu hialuronowego. Ma wpływ na tkankę łączną, chrzestną i kostną. Zapotrzebowanie na nią rośnie na skutek stresu, alergii, infekcji, rekonwalescencji, gorączki, anemii, osłabienia. Niebezpieczne są zarówno niedobory, jak i nadmiary poszczególnych witamin/minerałów, co może skutkować poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi. Biorą one udział w licznych procesach biochemicznych zachodzącym w organizmie. Dieta końska bazująca wyłącznie na sianie i owsie nie zapewnia optymalnej ilości witamin. Suplementacja nimi okazuje się być wskazana przy braku żywienia pastwiskowego lub małej różnorodności dostępnej roślinności.

Nie tylko makro-, ale też mikroelementy są istotnymi elementami w żywieniu koni. Potrzebne są one tylko w niewielkich ilościach, ale ich deficyty rozpoczynają całą kaskadę problemów zdrowotnych. Niezbędnymi mikroelementami są żelazo, magnez, miedź, cynk, mangan, jod, kobalt, selen, molibden. Niedobory żelaza objawią się anemią, zmęczeniem, słabym wzrostem, zaburzeniami rui. Deficyt cynku skutkuje obniżonym łaknieniem, zmianami skórnymi, kruchością kopyt, podatnością na infekcje, osłabieniem mięśni, problemami z koncentracją, przykurczami ścięgien. Przy zbyt małej ilości manganu w diecie konia należy spodziewać się wystąpienia chorób kośćca, problemów z płodnością, zaburzoną koordynacją ruchową. Bez kobaltu koń będzie miał szorstką sierść, brak apetytu, zaburzenia układu nerwowego i widzenia. Niedobory selenu przyczyniają się do podatności na iniekcje, anemii, chorób stawów, osłabienia, sztywnego chodu, boli mięśniowych, nawet uszkodzenia mięśnia sercowego. Przy niedostatecznej ilości jodu w diecie konia zaczynają rozwijać się choroby tarczycy, pojawia się brak apetytu i ospałość, włosy zaczynają wypadać, następuje przyrost masy ciała. Bez jodu koń staje się bezpłodny, apatyczny, dochodzi nawet do deformacji kości.